مؤمنين مسرور شود ، و از اين رو به كسى كه به قلب مؤمن ادخال سرور كند پاداش مىدهد . گاهى شماتت ، به قلب انسان چنان مىكند ، كه شمشير و نيزه نمىكند ، بىجهت نيست كه امام سجاد ( عليه السلام ) اين قدر ناليدند ، وقتى از ايشان سؤال شد ، كجا سخت‌تر به شما گذشت ؟ ! سه بار فرمود : « الشام ، الشام ؛ الشام » : زيرا در شام بسيار مردم بر حال ما خوشحال بودند و زخم زبان زدند » ! درد از دست دادن پدر و برادران و اسارت زن و بچه‌ها ، اين قدر تحت الشعاع قرار گرفت كه از آنها شكايت نكردند و سخن از شام گفتند ! در روايتى از رسول گرامى ( صلى الله عليه و آله ) است كه وقتى اهل بلا و مصيبت را ديديد ، شكر و سپاس خدا كنيد كه شما به مصيبت گرفتار نشديد ، ولى نگذاريد آنها بشنوند ، زيرا ناراحت مىشوند . « 1 » يعنى هم متأثر شويد به حال آنها و هم خود شاكر باشيد كه دچار مصيبت نشده‌ايد . مؤمن واقعى آن است كه از مصيبت ديگران خشنود نشود و از وارد شدن حوادث ناگوار نسبت به خود و خانواده‌اش جزع و فزع نكند . بقول آن شاعر در وصف فردى مىگويد : فَلَستَ تراه شامتا بمصيبة * و لا جَزَعاً مِنْ طارِقِ الحَدَثان « نمىبينى او را كه خشنود به مصيبت ديگرى شود و نمىبينى از شرور كوبنده جزع و فزع كند » . « 2 » مرحوم الهى ، در ذيل اين فراز ( و لا يشمت بالمصائب ) مىگويد : نيازارد كسى را از نكوهش * كه خوب آزار ديد از چرخ سركش ور از دهرش هزاران گونه رنج است * نه بر دل بار و نى بر رخ شكنج است

--> ( 1 ) . شرح نهج البلاغه خوئى ، ذيل همين فراز . ( 2 ) . شرح نهج البلاغه ابن ابى الحديد ، جلد 10 ، صفحه 160 . .